Κάνε ένα διάλειμμα… Πάρε έναν «υπνάκο»!

Τρίτη, 26 Μαρτίου 2019, 07:03
Κάνε ένα διάλειμμα… Πάρε έναν «υπνάκο»! Κάνε ένα διάλειμμα… Πάρε έναν «υπνάκο»! Image by Gerd Altmann from Pixabay

Πώς θα σου φαινόταν να ζούσες στο Σάο Πάολο της Βραζιλίας; Προτού εξάγεις κάποιο συμπέρασμα, σου έχω κάτι ακόμα! Ξυπνάς νωρίς, δεν έχεις κοιμηθεί όσο καλά θα ήθελες, είτε γιατί το μωρό έκλαιγε όλη τη νύχτα, είτε γιατί ο γείτονας έκανε φασαρία ή απλά νιώθεις ακόμα κουρασμένος. Στη δουλειά πρέπει υποχρεωτικά να πας, μιας και έχεις σημαντικές συναντήσεις, μέχρι αργά το βράδυ. Πώς θα σου ακουγόταν αν έκλεβες λίγο χρόνο για έναν μεσημεριανό υπνάκο; Νομίζω, όνειρο!

Cochilo, όπως ύπνος

Όμως, τα όνειρα μπορούν να γίνουν πραγματικότητα χάρη στην Cochilo (ύπνος στα πορτογαλικά), εταιρεία η οποία εδρεύει στη Βραζιλία και ήρθε για να δώσει μια νότα ξεκούρασης στην καθημερινότητά σου. Στα ειδικά διαμορφωμένα δωμάτια της εταιρίας, επιλέγεις εσύ το χρόνο που θα ήθελες να διαρκέσει η «σιέστα» σου (από 15 λεπτά μέχρι 90 λεπτά), πληρώνοντας ένα μικρό χρηματικό αντίτιμο, ανάλογα με την υπηρεσία που θα επιλέξεις. Κι αν ανησυχείς μήπως κοιμηθείς λίγο παραπάνω, ο ειδικά διαμορφωμένος χώρος, με το κρεβάτι να δονείται, τα φώτα να αναβοσβήνουν και τη μουσική να ηχεί στα ακουστικά, σίγουρα θα σε αφυπνήσουν. Η εμπειρία του πελάτη ολοκληρώνεται με έναν καφέ ή μια σοκολάτα. Πότε είπαμε ότι φεύγουμε;

«Σιέστα» σημαίνει…

Η ανάπαυση, η οποία λαμβάνει χώρα κατά τις μεσημεριανές ή απογευματινές ώρες και ακολουθείται από σύντομο ύπνο, χαρακτηρίζεται με τη ισπανική λέξη σιέστα. Ο ύπνος που ενδέχεται να χάσουμε, ή αυτός που ήδη χάσαμε, όπως επίσης και η υπνηλία που συνοδεύει το μεσημεριανό γεύμα, είναι μερικοί μόνο από τους λόγους για να εντάξουμε τη «σιέστα» στο εβδομαδιαίο μας πλάνο. Ένα φαινόμενο, το οποίο φαίνεται να απολαμβάνουν περισσότερο οι κάτοικοι χωρών κοντά στον ισημερινό. Έχει αποδειχθεί ότι ο «υπνάκος» συμβάλλει στην εξάλειψη της υπνηλίας, στην αύξηση της ικανότητας αντίληψης, στην ενίσχυση της βραχυπρόθεσμης μνήμης και στην καλή διάθεση, αποφορτίζοντάς μας από τη ρουτίνα.

- Όλα αυτά ακούγονται καλά, αλλά μόλις ξυπνήσω από τον ύπνο αισθάνομαι πολλές φορές χειρότερα απ’ ότι πριν κοιμηθώ, κάτι «σαν άρρωστος», για να μην θίξω το θέμα της δυσκολίας να σηκωθώ, καταστρέφοντας έτσι όλο μου το απόγευμα.

- Σε νιώθω. Αυτό το οποίο αισθάνεσαι δεν είναι κάτι άλλο από αδράνεια ύπνου! Η αδράνεια ύπνου (sleep inertia) είναι η μεταβατική κατάσταση μεταξύ ύπνου και αφύπνισης, στην οποία νιώθεις μισονυσταγμένος και σαν να ξύπνησες από “hangover” (δες παρακάτω, πώς θα την αποφύγεις).   

Πόσο, πότε;

Όμως, το «μυστικό» έγκειται στη διάρκεια του ύπνου. Αν επιλέξεις, έναν σύντομο ύπνο (10-20 λεπτών), θα μπορείς να επανέλθεις στις δραστηριότητες σου, πολλές φορές και αμέσως μετά, καθώς η αδράνεια ύπνου είναι αμελητέα, με τα ευεργετικά αποτελέσματα να διαρκούν μέχρι και 3 ώρες μετά. Αντίθετα, αν είσαι υπναράς, και θέλεις να κοιμηθείς περισσότερο (π.χ. 2 ώρες), τότε η αδράνεια ύπνου θα σε δυσκολέψει στις δραστηριότητες σου, ωστόσο το αποτέλεσμα θα σε δικαιώσει, καθώς τα ευεργετικά αποτελέσματα μπορούν να διαρκέσουν μέχρι 24 ώρες. Συνήθως, ο μεγάλης διάρκειας ύπνος συνιστάται σε περιπτώσεις στέρησης του βραδινού ύπνου. Τέλος, έχει αποδειχθεί ότι ιδανικές ώρες για να κοιμηθείς, θεωρούνται οι μεσημεριανές, ενώ η σιέστα σου δε θα πρέπει να ξεπερνά τη μισή ώρα.

- Άσε, θα πιω καφέ

Αχ, ακόμα δε σε έπεισα; Η αντικατάσταση του «υπνάκου» με καφέ, αποτελεί μια λύση, όμως δε θα σου προσφέρει τα ίδια αποτελέσματα. Επίλεξε, όμως, να πιεις καφέ ακριβώς πριν ξεκουραστείς, με σκοπό να ενισχύσεις την αντιληπτική σου ικανότητα και να μην νιώθεις μισονυσταγμένος, όταν ξυπνήσεις. Η καφεΐνη, δραστική ένωση του καφέ, χρειάζεται διάστημα περίπου μισής ώρας για να μας «ενεργοποιήσει». Επομένως, το διάστημα αυτό συμπίπτει με εκείνο της αφύπνισης, βοηθώντας μας να ξυπνήσουμε ευχάριστα.

Έχει αποδειχθεί ότι ο «υπνάκος» συμβάλλει στην εξάλειψη της υπνηλίας, στην αύξηση της ικανότητας αντίληψης, στην ενίσχυση της βραχυπρόθεσμης μνήμης και στην καλή διάθεση, αποφορτίζοντας μας από τη ρουτίνα.

…ή μήπως να φάω μια τσίχλα;

Πολλές φορές, όταν αδυνατώ να κοιμηθώ ή έχω πιεί τόσους καφέδες που ένας επιπλέον στο μόνο που θα με ωφελήσει είναι να προσθέσει ένταση και νεύρα, δοκιμάζω μια τσίχλα. Το μάσημα της τσίχλας, αυξάνει την προσοχή, συμβάλλει στην εγρήγορση και τη θετική διάθεση, μεγιστοποιώντας την εργασιακή σου απόδοση, χωρίς καμία ένδειξη για βελτίωση της μνήμης.

Και κάτι για τους (λίγο μεγαλύτερους) ανθρώπους

Όπως καταλαβαίνετε, τα άτομα τρίτης ηλικίας, έχουν χρόνο να επενδύσουν στην ξεκούραση τους, μέρος της οποίας είναι και ο μεσημεριανός ύπνος. Πράγματι, με το πέρασμα των ετών, ο άνθρωπος επιλέγει ακόμα περισσότερο τη σιέστα, η οποία φαίνεται να επιδρά σημαντικά στην ψυχική υγεία, τη συγκέντρωση, την εγρήγορση και τη βελτίωση της βραχυπρόθεσμης μνήμης. Όμως, με την πάροδο της ηλικίας, για να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα αποκατάστασης, είναι πιθανό να απαιτείται μεγαλύτερης χρονικής διάρκειας ύπνος.

Κλείνοντας, μπορεί το όραμα της Cochilo (https://www.cochilo.com.br), για την Ελλάδα του 2019 να μοιάζει όνειρο θερινής νυκτός, αν σκεφτεί κανείς ότι η χώρα μας βρίσκεται στις πρώτες θέσεις με τον υψηλότερο μέσο όρο εργασίας εβδομαδιαίως, η νεοφυής εταιρία, ωστόσο, κατάφερε σε διάστημα ενός έτους λειτουργίας, να αυξήσει τον ημερήσιο αριθμό προσέλευσης κατά 500%. Μήπως να το σκεφτούμε καλύτερα;

Όποια μέθοδο και αν επιλέξεις για να αντιμετωπίσεις τα συμπτώματα της υπνηλίας και της κούρασης κατά τη διάρκεια της ημέρας, μοιράσου τη μαζί μας! Θα χαρούμε να τη διαβάσουμε, να ερευνήσουμε και να γράψουμε γι' αυτή.

Για οτιδήποτε άλλο, μην αμελήσεις να συμβουλευτείς το γιατρό σου!

Πάω για ύπνο…

Σας άρεσε; Μοιραστείτε το!

    Πηγές

    Santos-Silva R, Jankavski C, Lorenzi-Filho G. The experience of a Power Nap Center in the largest city of Brazil. Sleep science (Sao Paulo, Brazil). 2016;9(3):151-2.

    Cousins JN, Wong KF, Raghunath BL, Look C, Chee MWL. The long-term memory benefits of a daytime nap compared with cramming. Sleep. 2019;42(1).

    Smith A. Effects of chewing gum on cognitive function, mood and physiology in stressed and non-stressed volunteers. Nutritional neuroscience. 2010;13(1):7-16.

    Reyner LA, Horne JA. Suppression of sleepiness in drivers: combination of caffeine with a short nap. Psychophysiology. 1997;34(6):721-5.

    Milner CE, Cote KA. Benefits of napping in healthy adults: impact of nap length, time of day, age, and experience with napping. Journal of sleep research. 2009;18(2):272-81.

    Mednick SC, Cai DJ, Kanady J, Drummond SPA. Comparing the benefits of caffeine, naps and placebo on verbal, motor and perceptual memory. Behavioural brain research. 2008;193(1):79-86.

    Lovato N, Lack L. The effects of napping on cognitive functioning. Progress in brain research. 2010;185:155-66.

    Lim J, Lo JC, Chee MW. Assessing the benefits of napping and short rest breaks on processing speed in sleep-restricted adolescents. Journal of sleep research. 2017;26(2):219-26.

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο

(10 ψήφοι)

Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: