Πάρε με αγκαλιά και πάμε

Τρίτη, 21 Απριλίου 2020, 12:Απρ
Πάρε με αγκαλιά και πάμε Πάρε με αγκαλιά και πάμε

Έχετε σκεφτεί ποτέ τι προσφέρει μια αγκαλιά και τι συναισθήματα δημιουργεί σε πομπό και δέκτη; Ειδικά τώρα, που είναι απαγορευμένη.

Αυτή η μικρή κίνηση αγάπης και οικειότητας έχει βρεθεί να προκαλεί πολλές βιοχημικές διεργασίες στους ανθρώπους και φαίνεται να μας κάνει πιο ευτυχισμένους.

Η αγκαλιά είναι η πρώτη κίνηση αγάπης που δεχόμαστε από τη μητέρα μας όταν γεννιόμαστε. Ο γιατρός για να αποφύγει το νεογέννητο το στρες του έξω κόσμου, τοποθετεί το μωρό στην αγκαλιά της μαμάς για να τη νιώσει και να ακούσει τον οικείο χτύπο της καρδιάς της. Αλλά και αργότερα, στα πρώτα χρόνια της ζωής ενός παιδιού, η αγκαλιά και το χάδι είναι ζωτικής σημασίας για να χτίσει αυτοπεποίθηση, να διαχειριστεί το στρες της ανασφάλειας ή τον φόβο και να γίνει μια ολοκληρωμένη προσωπικότητα. Από την άλλη μεριά τα ίδια τα παιδιά μιμούμενα τους γονείς τους (ή και όχι), δείχνουν την αγάπη τους αγκαλιάζοντας τους εαυτούς τους, τα παιχνίδια, τα κατοικίδιά τους αλλά και τους μεγάλους με τους οποίους νιώθουν οικειότητα, ιδιαίτερα τους γονείς τους.

Ζωικό βασίλειο

Για να αντιληφθεί κάποιος τη σπουδαιότητα της αγκαλιάς θα πρέπει να συγκρίνει αντίστοιχες συμπεριφορές στο ζωικό βασίλειο. Η αγκαλιά δεν είναι προνόμιο μόνο των ανθρώπων ούτε αναπτύχθηκε από εμάς. Είναι μάλλον μια γενετήσια ανάγκη των θηλαστικών να δημιουργούν οικειότητα και δεσμούς μεταξύ τους. Σε μια μελέτη σε ένα είδος πιθήκου (black and white colobus) παρατηρήθηκε ότι μετά από μια επιθετική συμπεριφορά, τα ζώα είχαν την τάση να αγκαλιάζονται, γεγονός που φαίνεται να τους προκαλεί μείωση της έντασης. Επίσης, έχει περιγραφεί ο χαιρετισμός των πρώτων ανθρωποειδών πιθήκων ο οποίος φαίνεται να μοιάζει με τη σημερινή αγκαλιά. Η διαφορά των ανθρώπων με τα ζώα ως προς το χαιρετισμό τους φαίνεται να είναι ότι τα δεύτερα δεν χρησιμοποιούν φιλιά και δεν εφαρμόζουν αποχαιρετιστήρια σήματα.

Φύλο και πολιτισμικές διαφορές

Οι άντρες εισήγαγαν πρώτοι το χαιρετισμό ως μορφή μεταξύ τους επικοινωνίας με κυρίαρχη τη χειραψία. Αυτό, θεωρείται ότι συνέβη λόγω της ανάγκης των αρσενικών για επίδειξη ελέγχου και κυριαρχίας. Στον αντίποδα, οι γυναίκες ανέπτυξαν περισσότερο την αγκαλιά ως μεταξύ τους χαιρετισμό, ενώ ο εναγκαλισμός ανδρών σε δημόσια θέα παλαιότερα ήταν συχνά παρεξηγήσιμος. Παρ’ όλο που τέτοια κοινωνικά στερεότυπα ανήκουν στο παρελθόν, ακόμα και σήμερα η αγκαλιά μεταξύ γυναικών και η χειραψία μεταξύ ανδρών φαίνεται να είναι οι πιο συχνοί χαιρετισμοί ανάμεσα στα φύλα.

Διαφορές στο χαιρετισμό έχουν όμως αναπτυχθεί και ανάμεσα στις κοινωνίες. Η αγκαλιά που ακολουθείται και από ένα φιλί στο μάγουλο φαίνεται να είναι χαρακτηριστικό των δυτικών κοινωνιών με τους Ρώσους και τους Γάλλους να το εφαρμόζουν περισσότερο και σε επαφές άντρα προς άντρα. Στη βόρεια Ευρώπη η χειραψία που συνοδεύεται από λεκτικό χαιρετισμό είναι συχνότερη ενώ στη νότια Ευρώπη οι άνθρωποι (όπως όλοι γνωρίζουμε) συνηθίζουν να αγκαλιάζονται περισσότερο.

Η βιοχημεία της αγκαλιάς

Η ανάγκη μας για αγκαλιά, τα αισθήματα που μας δημιουργεί και η παρατήρηση παρόμοιας συμπεριφοράς στο ζωικό βασίλειο οδήγησαν τους επιστήμονες να ασχοληθούν επισταμένα με αυτή τη συμπεριφορά. Σήμερα γνωρίζουμε με σιγουριά ότι σε βιοχημικό επίπεδο, αυτή η πράξη οικειότητας σε συχνή βάση, αυξάνει τα επίπεδα της ορμόνης ωκυτοκίνης στο πλάσμα, της γνωστής και ως ορμόνη της αγάπης. Επίσης, έχει παρατηρηθεί ότι η αγκαλιά από το σύντροφο μειώνει την αρτηριακή πίεση και το ρυθμό της καρδιάς σε γυναίκες στο στάδιο της προεμμηνόπαυσης.

Σε πολλές περιπτώσεις η αγκαλιά, και άλλες αντίστοιχες κοινωνικές συμπεριφορές όπως το κράτημα των χεριών, σηματοδοτούν συναισθήματα στοργής, παρηγοριάς και ανακούφισης και έχουν σχετιστεί με τη μείωση του στρες. Ακολούθως, η μείωση του στρες μειώνει την ύπαρξη βιοδεικτών που έχουν αναφερθεί ως πρόδρομοι διάφορων ασθενειών όπως καρδιαγγειακά νοσήματα.

Η σημασία της αγκαλιάς για την κοινωνική και συναισθηματική ισορροπία των ανθρώπων έχει στρέψει την επιστημονική κοινότητα στην αναζήτηση εναλλακτικών συντρόφων όπως ανθρωποειδή ρομπότ. Τα ανθρωποειδή ρομπότ είναι εκεί είτε για να τα αγκαλιάζουμε είτε για να μας αγκαλιάζουν εκείνα και να μας προσφέρουν ζεστασιά. Πολλά πρωτότυπα έχουν προταθεί αλλά ένα είναι το σίγουρο. Τίποτα δεν μπορεί να αντικαταστήσει την ανθρώπινη αλληλεπίδραση. 

Εκτός από τα προφανή θετικά αποτελέσματα στην υγεία μας, η ειλικρινής αγκαλιά είναι ένδειξη αγάπης, οικειότητας, συναισθηματικής γενναιοδωρίας και αυτοπεποίθησης. Μας συνδέει με τους οικείους μας και κάνει τις σχέσεις πιο αληθινές. Είναι -για εμένα- ίσως η πιο σπουδαία έκφραση μη-φραστικής εγγύτητας.

Σε μια περίοδο που αυτή η τόσο μικρή κίνηση είναι απαγορευμένη είναι ευκαιρία να κατανοήσουμε τη σπουδαιότητά της και να την εντάξουμε στην καθημερινότητά μας όταν όλα επανέλθουν στην κανονικότητα. Προς το παρόν, πάρτε μια ψηφιακή αγκαλιά!

Σας άρεσε; Μοιραστείτε το!

    Πηγές

    Forsell, Lena M., and Jan A. Åström. "Meanings of hugging: From greeting behavior to touching implications." Comprehensive Psychology 1 (2012): 02-17.

    Cohen, Sheldon, et al. "Does hugging provide stress-buffering social support? A study of susceptibility to upper respiratory infection and illness." Psychological science 26.2 (2015): 135-147.

    Ditzen, Beate, et al. "Effects of different kinds of couple interaction on cortisol and heart rate responses to stress in women." Psychoneuroendocrinology 32.5 (2007): 565-574.

    Grewen, Karen M., et al. "Warm partner contact is related to lower cardiovascular reactivity." Behavioral medicine 29.3 (2003): 123-130.

    Light, Kathleen C., Karen M. Grewen, and Janet A. Amico. "More frequent partner hugs and higher oxytocin levels are linked to lower blood pressure and heart rate in premenopausal women." Biological psychology 69.1 (2005): 5-21.

    Block, Alexis E., and Katherine J. Kuchenbecker. "Softness, warmth, and responsiveness improve robot hugs." International Journal of Social Robotics 11.1 (2019): 49-64.

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο

(5 ψήφοι)

Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: