Η Τομογραφία Εκπομπής Ποζιτρονίων (Positron Emission tomography – PET) είναι μία απεικονιστική εξέταση που δείχνει τη λειτουργία των διαφόρων ιστών και οργάνων. Χορηγείται στον ασθενή μια ουσία (π.χ. γλυκόζη) που έχει σημανθεί με ραδιενεργό ισότοπο (ουσία που εκπέμπει υποατομικά σωματίδια). Τα σωματίδια συγκρούονται με ηλεκτρόνια που απελευθερώνονται κατά τη διάρκεια χημικών διεργασιών μέσα στο σώμα. Ο σαρωτής PET ανιχνεύει την ενέργεια που εκλύεται από αυτές τις συγκρούσεις και χαρτογραφεί τα «θερμά σημεία», δηλαδή τις περιοχές του σώματος ή ενός οργάνου με τη μεγαλύτερη χημική δραστηριότητα τη στιγμή της σάρωσης. Ο χρωματισμός των περιοχών της εικόνας ποικίλλει ανάλογα με την ποσότητα του ισότοπου. Η μέθοδος PET χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με την αξονική τομογραφία (PET/CT). Αποτελεί σημαντικό εργαλείο στην Ογκολογία, καθώς παρέχει πληροφορίες όχι μόνο για τη μορφολογία, το μέγεθος και την ακριβή εντόπιση πιθανών όγκων αλλά και για τη μεταβολική δραστηριότητά τους. Επίσης, έχει τη δυνατότητα να διακρίνει τους μεταβολικά ενεργούς ιστούς από τους νεκρωμένους και να ποσοτικοποιήσει τη μεταβολική τους δραστηριότητα.

Τα ραδιοφάρµακα είναι φαρµακευτικά σκευάσματα, τα οποία περιέχουν ένα ραδιενεργό πυρήνα ή µια χημική ένωση που έχει σημανθεί με ραδιοϊσότοπα* και είναι κατάλληλα για ασφαλή χορήγηση στον άνθρωπο. Τα ραδιοφάρµακα χορηγούµενα στον ανθρώπινο οργανισµό, συγκεντρώνονται εκλεκτικά σε ένα όργανο ή ιστό του σώµατος, όπου παραµένουν για µικρό ή µεγάλο χρονικό διάστηµα. Οι επιστήμονες συνθέτουν τέτοιου είδους ραδιενεργά ιχνηθετημένες ουσίες για να παρακολουθήσουν κάποια μεταβολική διαδικασία ή να εντοπίσουν την ουσία αυτή σε έναν οργανισμό με σκοπό τη διάγνωση ή τη θεραπεία. Όσον αφορά στις διαγνωστικές διαδικασίες, τα ραδιοϊσότοπα λειτουργούν αποτελεσματικά ως ιχνηθέτες επειδή μπορούν εύκολα να αντικαταστήσουν τα αντίστοιχα φυσικά ισότοπα, ενώ μπορούν να ανιχνευθούν με ευκολία, ακόμη κι όταν βρίσκονται σε ίχνη, με τη βοήθεια κατάλληλης οργανολογίας.

*Ραδιοϊσότοπο ονομάζεται κάθε ισότοπο ενός χημικού στοιχείου, το οποίο είναι ασταθές και διασπάται, εκπέμποντας ραδιενέργεια.

Ο σχηματισμός μιας χιονονιφάδας ξεκινά όταν ένα εξαιρετικά κρύο σταγονίδιο νερού παγώσει πάνω σε ένα σωματίδιο σκόνης στον ουρανό. Αυτό δημιουργεί έναν κρύσταλλο πάγου. Ο νεοσύστατος κρύσταλλος πάγου είναι βαρύτερος από τον περιβάλλοντα αέρα και αρχίζει να πέφτει. Καθώς πέφτει προς τη Γη μέσω υγρού αέρα, περισσότεροι υδρατμοί παγώνουν στην επιφάνεια του μικροσκοπικού κρυστάλλου. Αυτή η διαδικασία ψύξης των υδρατμών επαναλαμβάνεται συστηματικά. Τα μόρια νερού αποκτούν τέτοια διάταξη ώστε να επαναλαμβάνεται η εξαγωνική κρυσταλλική δομή του πάγου.

Πώς προκύπτει όμως η εξαγωνική δομή;  Ένα μόριο νερού (Η₂Ο) αποτελείται από δύο άτομα υδρογόνου συνδεδεμένα με ένα άτομο οξυγόνου. Ο πυρήνας του οξυγόνου έλκει πιο ισχυρά τα ηλεκτρόνια που διαμοιράζονται μεταξύ οξυγόνου και υδρογόνων, δίνοντας έτσι στο οξυγόνο ένα σχετικά αρνητικό ηλεκτρικό φορτίο. Ως αποτέλεσμα, τα δύο άτομα υδρογόνου αποκτούν ελαφρώς θετικό ηλεκτρικό φορτίο. Όταν πολλά μόρια νερού βρίσκονται κοντά το ένα στο άλλο, αρχίζουν να περιστρέφονται έτσι ώστε τα ηλεκτρικά τους φορτία να σχηματίζουν ζεύγη (αντίθετα φορτία έλκονται). Επειδή η δομή ενός μορίου νερού μοιάζει με ένα ευρύ V, το σχήμα που προκύπτει είναι ένα εξάγωνο. Η νιφάδα χιονιού μεγαλώνει και μεγαλώνει καθώς πέφτει, διευρύνοντας έτσι το εξαγωνικό μοτίβο.

Το τελικό σχήμα της χιονονιφάδας καθορίζεται από τις συνθήκες θερμοκρασίας, υγρασίας και υδρατμών κατά την πτώση της, γι’ αυτό και υπάρχουν νιφάδες με πολύ διαφορετικά μεγέθη και σχήματα.

Άλλη μία χρονιά ξεκινάει και όλοι εμείς στο Be Conscious θέλουμε να ξορκίσουμε την κακή ενέργεια του 2020 και να μπούμε στο 2021 με ελπίδα και ευχές να είναι η καλύτερη χρονιά που έχουμε ζήσει… έως τώρα!

Θα μπορούσε ένας γλυκούλης τροφαντός παππούς να παραδώσει δώρα σε όλα τα παιδιά του κόσμου σε 48 ώρες; Ναι, 48 ώρες παρακαλώ, γιατί ο αγαπημένος μας είναι έξυπνος και ξέρει να εκμεταλλεύεται τις χρονικές ζώνες. Ξεκινώντας τις παραδόσεις των δώρων από τη Διεθνή Γραμμή Ημερομηνίας (νοητή γραμμή στην επιφάνεια της Γης, η οποία περνά από τον Ειρηνικό ωκεανό και χωρίζει το χτες από το αύριο). Αεροπλάνο ή πλοίο, το οποίο περνά την Διεθνή Γραμμή Ημερομηνίας, προσαρμόζει την ημερομηνία του αφαιρώντας ή προσθέτοντας μια μέρα, ανάλογα την κατεύθυνση που έχει. Έτσι, περνώντας τη γραμμή και ταξιδεύοντας δυτικά, ακολουθώντας την περιστροφή της Γης γύρω από τον ήλιο, κερδίζει πολλές επιπλέον ώρες χρόνου. Χάρη στις διακυμάνσεις του χρόνου ανατολής και δύσης του ηλίου μεταξύ τοποθεσιών και γεωγραφικού πλάτους, ο χρόνος που έχει ο Άγιος Βασίλης να παραδώσει τα δώρα είναι 48 ώρες περίπου και όχι ένα βράδυ. Στην πραγματικότητα δηλαδή, τη στιγμή που ένα παιδί ξυπνά και ανοίγει το δώρο του, σε κάποια άλλη μακρινή τοποθεσία είναι νύχτα και ο Άγιος Βασίλης συνεχίζει το καθήκον του. 

Ακόμα κι έτσι όμως, ο πληθυσμός της Γης αυτή τη στιγμή είναι πάνω από 7,7 δισεκατομμύρια και υπάρχουν περίπου 1,6  δισεκατομμύρια νοικοκυριά παγκοσμίως. Δεδομένου ότι η Γη απαρτίζεται από 65 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα κατοικήσιμης γης, η μέση απόσταση μεταξύ δύο νοικοκυριών είναι 0,225 χιλιόμετρα. Υπολογίζοντας διάφορες παραμέτρους και με τη βοήθεια στατιστικών, ο Άγιος Βασίλης θα έπρεπε να παραδώσει δώρα σε περίπου 10.000 σπίτια κάθε δευτερόλεπτο μέσα σε 48 ώρες για να μην αφήσει κανένα παιδί δυσαρεστημένο, πράγμα ανέφικτο… Εκτός κι αν χρησιμοποιεί μαγεία!

Χρόνια πολλά!

Το στόλισμα του χριστουγεννιάτικου δέντρου αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του εορτασμού των Χριστουγέννων γεμίζοντας χαρά μικρούς και μεγάλους. Ωστόσο, πολλοί συνειδητοποιημένοι καταναλωτές, αναλογιζόμενοι τον περιβαλλοντικό αντίκτυπο της αγοράς τους, αναρωτιούνται αν θα πρέπει να προμηθευτούν ένα φυσικό ή ένα τεχνητό δέντρο.

Οι παράγοντες που επηρεάζουν τον περιβαλλοντικό αντίκτυπο που συνοδεύει το στολισμό του χριστουγεννιάτικου δέντρου είναι πολλοί και, όπως και σε κάθε προϊόν, το συνολικό ανθρακικό του αποτύπωμα καθορίζεται από ολόκληρο τον κύκλο της ζωής του (παραγωγή, μεταφορά, χρήση & απόρριψη). Με τον όρο ανθρακικό αποτύπωμα, αναφερόμαστε στο ποσοστό των αερίων του θερμοκηπίου που εκπέμπονται κατά τον κύκλο ζωής ενός προϊόντος ή από κάποια ανθρώπινη δραστηριότητα και εκφράζεται σε τόνους διοξειδίου του άνθρακα (CO₂).

Οι περισσότεροι πιστεύουμε πως αγοράζοντας ένα φυσικό δέντρο επιβαρύνουμε το περιβάλλον πολύ περισσότερο από ότι αν στολίσουμε ένα τεχνητό δέντρο, συμβάλλοντας στην αποψίλωση παρθένων δασών. Τα δέντρα που προορίζονται για αγορά ωστόσο, καλλιεργούνται σε ειδικά φυτώρια, ειδικά για τον σκοπό αυτό. Αντίστοιχα, το πλαστικό δέντρο μπορούμε να το χρησιμοποιήσουμε περισσότερες φορές, οπότε μειώνουμε ακόμη περισσότερο την πιθανότητα να βλάψουμε το περιβάλλον, σωστά; Σωστά, εν μέρει! Κατά την καλλιέργεια καθώς και κατά την διάρκεια της ζωής του, ένα φυσικό δέντρο ευνοεί το περιβάλλον καθώς απορροφά διοξείδιο του άνθρακα από τον αέρα και άζωτο από το έδαφος. Το ανθρακικό του αποτύπωμα ισοδυναμεί έτσι περίπου με -3.13 kg CO₂ (θετικός αντίκτυπος) εάν καταλήξει σε έναν χώρο υγειονομικής ταφής απορριμμάτων, αλλά αυξάνεται στα 5.12 kg CO₂ (αρνητικός αντίκτυπος) εάν καεί μετά τη χρήση του. Επιπλέον, ένα φυσικό δέντρο μπορεί μετά την χρήση του να αξιοποιηθεί ως πρώτη ύλη σε γεωργικές ή ξυλουργικές εργασίες. Το ανθρακικό αποτύπωμα ενός τεχνητού δέντρου από την άλλη προέρχεται κυρίως από την παραγωγή του, καθώς κατά την σύνθεση πολυβινυλοχλωριδίου και μετάλλων εκπέμπεται σημαντικό ποσοστό αερίων του θερμοκηπίου. Ένα τεχνητό δέντρο θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για τουλάχιστον πέντε χρόνια πριν την απόρριψή του για να μπορέσει να ισοσταθμίσει τον περιβαλλοντικό του αντίκτυπο. Ανεξάρτητα από τη φύση του δέντρου, ο σημαντικότερος παράγοντας που καθορίζει το ανθρακικό αποτύπωμά του προέρχεται από την χρήση καυσίμου κατά τη μεταφορά του.

Συμπερασματικά, η αγορά ενός φυσικού ή ενός τεχνητού χριστουγεννιάτικου δέντρου έχει υπό προϋποθέσεις σχεδόν την ίδια επίδραση στο περιβάλλον, η οποία στο σύνολό της είναι απειροελάχιστη σε σχέση με το ανθρακικό αποτύπωμα άλλων δραστηριοτήτων των ανθρώπων. Επομένως, μπορούμε να αγοράσουμε άφοβα όποιο δέντρο μας αρέσει αρκεί να το χρησιμοποιήσουμε σωστά.

Συνήθως κατά τον εμβολιασμό εισάγεται στο σώμα ένα εξασθενημένο ή απενεργοποιημένο μικρόβιο, το οποίο κατέχει το ρόλο του αντιγόνου. Η αντίδραση του οργανισμού μας σε αυτό το ερέθισμα είναι η πρόκληση ανοσοαπόκρισης (με επακόλουθη δημιουργία αντισωμάτων έναντι του αντιγόνου). Ωστόσο, στην περίπτωση των εμβολίων mRNA, δεν εισάγεται εξασθενημένο ή απενεργοποιημένο μικρόβιο (ή μέρος αυτού) αλλά mRNA, μία μονόκλωνη αλληλουχία νουκλεοτιδίων, η οποία περιέχει τις γενετικές πληροφορίες για την παραγωγή του στοχευμένου αντιγόνου που μας ενδιαφέρει. Μόλις το mRNA του εμβολίου βρεθεί μέσα στα κύτταρα του σώματος, τα κύτταρα χρησιμοποιούν τις γενετικές πληροφορίες για την παραγωγή της πρωτεΐνης - αντιγόνου. Στη συνέχεια, το αντιγόνο εμφανίζεται στην κυτταρική επιφάνεια, όπου γίνεται αντιληπτό από το ανοσοποιητικό σύστημα. Το ανοσοποιητικό σύστημα αναγνωρίζει το αντιγόνο ως κάτι ξένο για τον οργανισμό και αρχίζει την ανοσοαπόκριση και την παραγωγή αντισωμάτων, όπως θα συνέβαινε και κατά τη φυσική λοίμωξη από μια ασθένεια, όπως για παράδειγμα η COVID-19. Στο τέλος της διαδικασίας, το σώμα μας έχει μάθει πώς να προστατεύεται από μελλοντικές μολύνσεις έναντι του συγκεκριμένου αντιγόνου.